Ofis ve Otel için VRF Projelendirme: Nelere Dikkat Edilmeli?

VRF projesi binanın toplam metrekaresiyle değil, her mahal için ayrı ayrı yapılan ısı kazanç ve kayıp hesabıyla başlar. Metrekare başına kaba bir katsayıyla kapasite dağıtmak, ticari binalarda neredeyse her zaman hatalı sonuç verir; çünkü aynı kattaki iki oda arasındaki yük farkı iki katına kadar çıkabilir.

Hesabın girdileri her mahal için ayrı toplanır: cephe yönü ve cam alanı, gölgeleme, yalıtım durumu, aydınlatma ve ekipman yükü, tasarım kişi sayısı, komşu mahallerle ısı alışverişi ve mahalin gerçek kullanım saatleri. Güney cepheli bir toplantı odasıyla, aynı büyüklükteki iç koridora bakan arşiv odası aynı cihazı almaz.

Vaillant VRF iç üniteleri 7.000 – 96.300 Btu/h kapasite aralığında sunulur. Bu aralığın anlamı şudur: mahal bazlı hesabı yaptığınızda her mahale ihtiyacı kadar kapasite verebilirsiniz. Hesap yapılmadığında ise geniş ürün aralığı işe yaramaz, sistem baştan yanlış ölçeklenir.

Aynı büyüklükteki iki mahal, kullanım senaryoları farklıysa farklı çözüm ister. Yük hesabı size anlık kapasiteyi verir; kullanım senaryosu ise sistemin gün ve yıl boyunca hangi yüklerde çalışacağını belirler.

Otel ve plazalarda mahallerin ihtiyacı çoğu zaman eşzamanlı olarak zıt yönlere gider: kuzey cephedeki ofis ısıtma isterken güney cephedeki toplantı odası soğutma ister. Isı geri kazanımlı VRF kurgusu tam olarak bu tabloyu hedefler ve projelendirme aşamasında karara bağlanır; sonradan eklenen bir özellik değildir. Küçük ofis ve tek kat projelerinde hangi eşikte VRF'e geçmenin anlamlı olduğunu ise VRF mi multi split mi yazımızda karşılaştırdık.

İç ünite tipi bina genelinde tek tip seçilmez. Her mahalin asma tavan durumu, tavan yüksekliği, gürültü toleransı ve mimari kısıtı ayrı değerlendirilir. Kaset tipi, asma tavanlı açık ofis ve mağaza alanlarında dört yöne dengeli üfleme sağlar. Gizli tavan (kanallı) tip otel odası ve koridorlarda mimari olarak görünmez kalır, ancak menfez ve kanal tasarımına bağlı statik basıncın doğru hesaplanmasını gerektirir. Duvar tipi ise asma tavan bulunmayan ara mahallerde pratik çözümdür.

Bazı projelerde tüm bina tek sistemle çözülmez; VRF ana kurguyu üstlenirken belirli bölümler farklı ekipmanla tamamlanır. Böyle durumlarda duvar, kaset, kanal, konsol ve slim konsol seçenekleri olan aroVAIR pro/plus fancoil üniteleri ya da climaVAIR mono ve multi split klimalar gündeme gelir. Isıtmanın ana kaynağı ayrıca ele alınacaksa aroTHERM ısı pompası çözümleri ayrı bir başlıktır. Ürün ailesinin iç ünite, dış ünite ve sistem aksesuarı başlıklarını VRF ürünleri sayfamızdan inceleyebilirsiniz.

Dış ünite yeri, projenin en erken verilmesi gereken ve sonradan değiştirilmesi en pahalı kararıdır. Vaillant VRF dış ünite ailesi 30 model ve R410A soğutucu akışkan ile yayınlanır; hangi modelin seçildiği kadar, seçilen modelin nereye ve nasıl yerleştiği de kapasiteyi doğrudan etkiler.

Yerleşimde ilk bakılan konu hava kısa devresidir: dış üniteden atılan havanın tekrar emilmesi, cihazın etiket kapasitesine hiç ulaşamaması demektir. Estetik kaygıyla yapılan kapamalar, yüksek korkuluklar ve dar bacalar bu riski büyütür; servis erişimi, hava giriş-çıkış boşlukları ve üniteler arası mesafe kaba inşaat aşamasında planlanmalıdır.

Gürültü, özellikle otel ve konut komşuluğu olan plazalarda projeyi belirleyen kısıttır. Dış ünitenin bakacağı cephe, en yakın yatak odası penceresine mesafesi, taşıyıcı yapıya titreşim iletimi ve kaide detayı baştan çözülmeli; teras veya çatıya çıkan yükün statik olarak taşındığı doğrulanmalıdır. Elektrik tarafında ise ayrı besleme hattı, pano yeri, kablo kesiti ve mevcut abone gücünün yeterliliği cihaz siparişinden önce kontrol edilmelidir.

VRF bir iklimlendirme sistemidir, havalandırma sistemi değildir. İç üniteler mahal havasını dolaştırıp ısıtır veya soğutur; kişi başına gereken taze hava ise ayrı bir havalandırma çözümüyle sağlanır. Sahada en sık karşılaşılan yanlış beklenti buradan doğduğu için bu ayrım projede net olmalıdır.

Toplantı salonu, restoran, mağaza ve klinik bekleme alanı gibi kişi yoğunluğu yüksek mahallerde taze hava ihmal edilirse, ortaya çıkan bunaltıcı hava ve nem şikâyeti işletmeye 'klima yetmiyor' olarak raporlanır. Oysa cihaz kapasitesi yeterlidir; eksik olan hava değişimidir. Islak hacim egzozları ve mutfak davlumbaz debileri de bina genelinde hava dengesini bozmayacak şekilde birlikte değerlendirilmelidir.

Pratik yaklaşım: taze hava yükünü hangi sistemin karşılayacağını hesapta yazılı olarak belirleyin. Şartlandırılmış taze hava veriliyorsa iç ünite kapasiteleri küçülür; verilmiyorsa yük iç ünitelerin üzerinde kalır.

Kontrol senaryosu cihaz seçimiyle aynı anda kararlaştırılır. Vaillant VRF ailesindeki sistem aksesuarları, yani kontrol ve bağlantı elemanları, sistem projesine göre seçilir; kaç bölge olacağı, hangi yetki seviyesiyle ve nereden yönetileceği proje aşamasında belli olmalıdır.

Otelde misafirin set aralığını sınırlamak, ofiste kat bazında çalışma saati programı tanımlamak ve yönetim tarafında açık kalan üniteleri tek ekrandan görmek işletme maliyetini doğrudan etkiler. Merkezi izleme, birden fazla katı veya bloğu olan binalarda konfordan çok işletme disiplini sağladığı için değerlidir.

Devreye alma tek seferde değil, faz faz planlanır. Otelde kat kat, plazada kiracı girişine göre bölüm bölüm ilerlemek hem işi hızlandırır hem de olası sorunu küçük ölçekte yakalatır. Montajını üstlendiğimiz projelerde bu adımları klima montajı hizmetimiz kapsamında saha koşullarına göre takvimlendiriyoruz.

Aşağıdaki liste, bir ofis veya otel VRF projesinde ilerlemeden önce cevabını yazılı olarak almanız gereken başlıkları toplar. Maddelerin çoğu cihaz siparişinden önce netleşmelidir.

İşletme dönemine dair bir noktayı açıkça belirtelim: EFE YAPI VAİLLANT bağımsız bakım, servis veya arıza hizmeti sunmamaktadır. Kapsamımız Vaillant yetkili satıcısı olarak ürün tedariki, projelendirme, montaj ve devreye almadır; bu hizmetlerin tamamını Türkiye geneline veriyoruz. Filtre temizliği, periyodik kontrol ve arıza müdahalesi gibi işletme dönemi ihtiyaçlarını bu hizmetleri veren servis kanalıyla planlamanız gerekir.

Projenizi konuşmak için Çamlık Mah. İkbal Cad. Uğurlu Sk. No:35/A, 34774 Ümraniye/İstanbul adresindeki showroomumuza gelebilir, mahal listenizi ve mimari planınızı +90 551 795 3450 numarasından WhatsApp ile iletebilirsiniz. Sık sorulan başlıklar için SSS, doğrudan iletişim için iletişim sayfamıza bakabilirsiniz.